Deuteronomium 30:11-20 – God wil met je leven in het verbond

Preek gehouden in Beilen en Hooghalen januari ’10

Tekst: Deut. 30:11-20 (liturgie zie onder)

Geliefde gemeente van onze Heer Jezus Christus,

Als je nadenkt over wat de toekomst gaat brengen, mag je weten dat God belooft mee te gaan. Zeker als het spannend is in je leven mag je daar rust bij vinden.

Maar laten we niet alleen kijken naar hoe groot God is en dat Hij meegaat, laten we ook naar ons eigen hart kijken. Hoe staat het met ons eigen hart? Wil jij ook zelf met de HEER leven? Kies je voor Hem?

Als het gaat om hele praktische keuzes: je keus voor welke dingen je wel zegt en welke niet; je keus in relaties, in je huwelijk; je keus voor school en werk; je keus als het gaat om waar wil ik dit jaar mijn geld aan uitgeven.

Kun jij zeggen: ik wil met heel mijn hart de HEER volgen? Of houd je toch liever een stukje voor jezelf?

In geloven bestaat geen automatische piloot. Je kunt niet zeggen: ik heb eens voor de HEER gekozen en nu komt het wel goed. Steeds weer zullen we de keus voor de HEER moeten bevestigen. Zo gebeurde dat ook met het volk van Israël. God vernieuwt zijn verbond steeds weer. Hij laat zien dat Hij ook in de nieuwe situatie voor het volk wil zorgen, maar tegelijk vraagt Hij ook in een nieuw land een bewuste keus. Zo vraagt Hij dat ook van ons voor de toekomst. Wie voor Hem kiest mag dan ook zijn zegen verwachten.

God wil met je leven in het verbond

1. Hij vernieuwt dat verbond

2. Hij vraagt een keus

3. Hij spreekt van vloek en zegen

Laten we teruggaan in de tijd. In Egypte was de familie van Abraham komen wonen. Abraham, met wie God zijn verbond had gesloten in Sichem. Aan wie hij het land Kanaän belooft had. Zijn familie is uitgegroeid tot een volk. God wil ook graag de God zijn van dat volk. Daarom bevrijdt Hij dat volk uit de slavendienst en Hij brengt de Israëlieten naar de Horeb. Daar bij de Horeb wordt het verbond van Abraham bekrachtigt. God sluit dat verbond nu met heel het volk, onder leiding van Mozes. Een verbond is een soort contract, zoals een vazalvorst dat sloot met een land dat aan hem onderworpen was. Ook wij kennen contracten hebben, met rechten en plichten zoals bijv. tussen werkgever en werknemer. Maar is dit wel een bijzonder contract, omdat God begint! Omdat het gebaseerd is op zijn liefde en genade. Het volk is blij met het verbond! Er worden bij Horeb grote stenen opgericht en offers gebracht. Wat een geweldig feest. God verbindt zich aan zijn volk!

Maar dan wordt al snel duidelijk dat de Israëlieten zich niet zo goed aan de afspraken kunnen houden. Bij Horeb wordt het al duidelijk: ze maken een gouden kalf. Ook als ze dan door de woestijn trekken, wordt het steeds weer duidelijk. Ze mopperen maar al te makkelijk om te HEER. Ze bezwijken voor vreemde goden. Ze lopen vrouwen achterna van andere volken. En tenslotte zijn ze bang voor de reuzen in het beloofde land. Ze durven het land niet binnen te gaan. God is zo boos dat ze nog 40 jaar moeten rondzwerven in de woestijn. Niemand van de volwassenen zal het land binnen mogen gaan (Num. 14:29).

Maar toch brengt God hen naar het beloofde land. Wat zie je daarin de trouw van de HEER. Hij gaat door met zijn volk, ondanks hun zonden. Maar het betekent wel dat God voordat ze het land binnengaan, het verbond wil vernieuwen. Hij houdt daarin heel duidelijk rekening met de zwakheid van het volk. Hij vraagt een bewuste keuze voor Hem. Hij laat zien dat Hij trouw is, maar waarschuwt ook voor alle verleidingen. Hij zegt zelfs al in Moab dat als ze de wet niet zullen volbrengen, dat ze in ballingschap zullen gaan. Toch vindt daar in Moab de verbondsvernieuwing plaats.

Mozes zegt daar in Moab: Als jullie het land zijn binnengetrokken, moeten jullie gelijk naar Sichem gaan, de plaats van dat verbond met Abraham. Daar moeten jullie een nieuw verbond met Mij sluiten. Jullie moeten stenen oprichten: die zullen jullie herinneren aan mijn geboden. De stenen moeten met kalk ingesmeerd en de wet moet erop geschreven. Er moet een altaar komen, dat laat zien dat jullie je toewijden aan mij en leven van de vergeving van de zonden.

Zie je hoe God aan het werk is? Dat verbond van Horeb dat is vaak wel bekend, maar wist je dat God steeds zijn verbond vernieuwde. Dat hij oog heeft voor de situaties van het volk. Hij gaat steeds mee. Zo gaat God ook met ons mee. Aan het begin van het nieuwe jaar zegt Hij: ‘ik ben er’, je mag leven onder mijn zegen. Aan het begin van elk leven, geeft hij het teken van zijn verbond: ‘De doop’. Hij belooft: ik zal voor dit kind zorgen. Als je zelf gedoopt bent: Besef je dat dan? geloof je dat God trouw is. Dat Hij echt met je meegaat?

God heeft niet alleen het oude verbond gegeven. Hij heeft later ook zijn Zoon gegeven Jezus Christus. God liet zien dat Hij bewogen was met een volk dat zijn verbond niet kon houden. Wij mogen nu leven in dat nieuwe verbond. Zeg je het mee? Heer, hoe groot is uw trouw! Bij u is niets onmogelijk! U ziet kans om ons mensen, die maar al te gemakkelijk zonder u leven, of van u afdwalen, steeds weer op te zoeken. Om ons in het hart te grijpen met uw verbondsliefde en ons steeds naar u toe te keren. Ik hoop en bid dat dat met jou dit jaar ook steeds weer mag gebeuren: dat je ziet hoe trouw God is aan zijn beloften. Dat Hij echt doet wat Hij belooft, al gaat het wel eens anders, of duurt het langer dan wij gedacht hebben. Zoals Hij toen met zijn volk omging, wil hij nog steeds met ons omgaan. Hij wil ook jouw leven tot zijn doel brengen.

2. Waar kies jij voor?

Steeds is duidelijk dat het volk niet trouw is aan de HEER. Daarom verbindt de HEER zich in Moab opnieuw aan het volk. Mozes krijgt de opdracht om het volk voor de keus te stellen: kiezen ze voor de HEER of tegen de HEER. In de vlakte van Moab, voor ze het land ingaan, zullen ze een duidelijke keus moeten maken. Voor of tegen, er is geen tussenweg. Mozes dringt er heel sterk op aan. Hij zegt besef het goed! Wat zie je Mozes hier persoonlijk, recht van uit zijn hart tot het volk smeken. Mozes weet dat hij niet mee naar binnen kan gaan. Wat spreekt Hij hier gedreven, vanuit een helder inzicht. Kies toch voor de HEER! Wat meer indruk gemaakt kunnen hebben dan zo’n toespraak. Zo op het hart gedrukt! Hij roept hemel en aarde als getuige op! Ze hebben straks geen excuus meer.  Mozes waarschuwt ze op voorhand.

Als ze voor kiezen, dan betekent dat, dat ze voor God kiezen. Dat ze Hem lief willen hebben, zijn geboden willen volgen en de weg willen gaan die Hij hen wijst. Dan blijven ze de HEER toegedaan.

Maar als ze tegen kiezen, dan betekent dat ‘jullie keren God de rug toe! Jullie weigeren te luisteren! Jullie laten jullie ertoe verleiden neer te knielen voor andere goden en vereren die!’

Ik wil deze zondag ook een klemmend beroep op jou en u doen: Waar kies jij voor in het nieuwe jaar. Kies je voor de dood, of voor het leven? Zorg dat ook jouw keus voor de HEER, weer een bewuste keus mag zijn. Dat je ervoor kiest om hem lief te hebben en op de eerste plek te zetten, in plaats van dat je hem de rug toekeert. Dat je zijn geboden wilt navolgen, in plaats van dat je weigert te luisteren naar wat God van je vraagt. In een belijdenisgroep merk ik vaak dat jongeren er erg mee bezig zijn: waar kies ik voor. Maar ik denk dat het goed is om daar steeds bewust mee bezig te zijn. Niet dat je hoeft te twijfelen aan Gods trouw, maar wel dat je steeds weer heel bewust zijn liefde beantwoordt. Elke avondmaalsdienst mag je weer heel bewust kiezen voor de HEER. Aan de tafel van zijn verbond mag je dan zijn trouw zien!

Weet je wat het betekent om christen te zijn?

Wat dat betekent voor de keuzes die je maakt.

Het kan niet zijn dat je zegt, “ik wil wel bij de HEER horen”, maar ondertussen maak je keuzes die tegen hem ingaan. God vraagt een keus met heel je hart. Hij vraagt dat je één bent in je woorden en daden.

Heb jij zelf wel eens een steen geplaatst? Een herinnering aan dat je de toekomst met God in wil gaan. Heb jij je verbond met de HEER ook al vernieuwd?

Toch merk je steeds weer dat het moeilijk is om alleen het goede te doen. Steeds weer ligt de zonde op de loer. Doe je toch dat, wat je niet had willen doen. Soms uit onwil, soms uit zwakte. Ook het volk merkte het: het is moeilijk om deze geboden te volbrengen. Mozes geeft al aan dat het volk waarschijnlijk straf zal krijgen.

Je kunt begrijpen dat het volk op een gegeven moment zegt: dit is te zwaar, dit is te moeilijk. En kun je zelf dat idee ook niet hebben, als je luistert naar de tien geboden van God? Is het niet zwaar om goed te spreken over anderen, om het huwelijk in ere te houden? Is het niet zwaar om God en zijn dag op de eerste plaats te zetten?

Maar Mozes zegt dan in opdracht van de HEER. Nee, dit is niet te moeilijk en te zwaar. Het is juist mooi dat God zich aan ons verbonden heeft. Dat Hij zijn geboden gegeven heeft. Je hoeft niet eerst naar de hemel op te klimmen om de geboden op te halen, zodat ze later bekend gemaakt kunnen worden. Er hoeft niet iemand eerst naar de overkant van de zee om ze op te halen. Kijk eens God heeft zich met ons verbonden. Heeft zijn wet uit de hemel gegeven. De woorden zijn al dichtbij je. Hier in de wet staan de woorden: je kunt ze horen en lezen, je kunt ze je eigen maken in je hart. Deze geboden zijn hier om ze te overdenken en er naar te gaan leven.

In deze woorden klinkt al iets door van het nieuwe verbond. Je ziet aan het begint van hoofdstuk 30 iets van Gods blijvende liefde en de mogelijkheid voor het volk om terug te keren. Straks komt er echt een nieuw verbond in Christus. Paulus haalt deze woorden aan in Rom 10. In dat hoofdstuk bidt hij voor de Joden. Ze hebben Jezus niet aangenomen, en nu menen ze dat ze door het houden van de wet gered kunnen worden. Maar Paulus benadrukt: het hoeft niet op eigen kracht. Jezus is uit hemel neergedaald. Je hoeft hem niet uit de hemel te halen en ook niet uit het dodenrijk. Hij is de redder! Als je gelooft dat Hij uit de dood is opgestaan en dat Hij Heer is, dan zul je worden gered. Het oude verbond staat niet tegenover het nieuwe verbond, in het oude verbond, in de woorden van Mozes, ligt het nieuwe verbond al besloten!

Dat maakt de keus voor vandaag ook duidelijker: Wil je met Jezus leven, van zijn genade? Of wil je niet met Hem leven, neem je zijn genade niet aan?

3. Wat betekent het dan om de Heer te dienen? Wat is het rendement? Wat voor uitzicht heb je als je zo met God op weg gaat?

In Moab, maar later ook in Sichem moeten woorden van zegen en vloek klinken. Woorden uitgesproken door de priesters, maar het volk moet er dan amen op zeggen. Daarmee nemen ze de woorden ook helemaal voor hun rekening. Het is alsof ze het zelf gezegd hebben. Zo mag het amen in de kerk ook zijn. Met dat woordje amen dat gezegd wordt neem je de zegen ook in geloof aan.

Er klinken in Moab woorden van zegen: als ze God gehoorzaam zijn, zal God u hoog boven alle volken op aarde verheffen. Wij zeggen deze dagen ook vaak: veel heil en zegen, of gezegend nieuw jaar. Nou hier staat een lijst met zegen die je ten deel kan vallen. Er is zegen in stad en op het land: dat wil zeggen waar je ook bent geeft de Heer zijn zegen. Er is zegen bij het komen, er zal zegen zijn bij het gaan. Altijd zul je de zegen van de HEER ontvangen. Ze zullen het merken aan de geboorte van kinderen, van gezonde dieren, aan goede opbrengsten van het land. Ze zullen ook goed te eten hebben. Totaal staat er zes keer gezegend. Daarna volgt er nog veel goeds wat de Heer zal schenken aan het land. Hij belooft dat ze steeds de eerste zullen zijn, en nooit de laatste.

Tegenover de zegen die we net lazen klinkt dan de vloek. Het is het omgedraaide van de zegen. Dan zal de Heer nooit en nergens mij je zijn. Gaat het slecht met je gewas en met je dieren.

Wat een dreiging gaat er uit van de vloekwoorden. En het lijkt wel alsof op de vloek zelfs nog meer nadruk ligt: het altaar wordt gebouwd op de berg Ebal. De berg van de vloek. In hoofdstuk 27 staat alleen 12x een vloek; In hoofdstuk 28 lezen we wel over zegen, maar de vloek overheerst.

Ook hier wordt duidelijk: dit oude verbond, zal de mens niet uit eigen gerechtigheid kunnen volbrengen. Steeds wordt later ook weer duidelijk dat het niet lukt, denk aan de tijd van de rechters, denk aan al de koningen van Israel.

Dat maakt het ook lastig om te zeggen: wat heb je hier vandaag aan? Je kunt toch niet zeggen, als ik maar volgens Gods wetten leef krijg ik een gezegend leven. In het Oude Testament waren de lijntjes vaak wat korter. Kwam er sneller straf en zegen. Was het ook meer aards en materieel: een mooi land, goede opbrengsten, voorspoed. Ook wij noemen dat nog zegen, maar weten dat onze eigenlijke zegen wat verder weg ligt. (al past Gods wet wel het beste bij de schepping: wijst Hij wel een wijze weg). We mogen vrede vinden in God en straks een nieuwe hemel en nieuwe aarde. Pas als je op het einde let, dan weet je waar je uit zal komen.

Daarom: God is trouw! Hij wil met ons doorgaan. Maar dat vraagt wel steeds een bewuste keuze voor hem. Een bekering in ons leven naar Hem toe! Wie zo leeft, met Jezus Christus mag op weg gaan, onder zijn zegen, naar de volmaakte vrede die er straks mag zijn! Amen

Liturgie

Ps 106:1, 18 en 20

Wet

Ps 119:5 en 39

Lz. Deut. 27:1-13; 28:1-6; 28:15-19

Gz 147 maak muziek voor God de vader

Tekst 30:11-20

Ps 25:5,6, 7

Ps 102:10, 13

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: