Zondag 38 – Vier de rustdag als teken van Gods verbond

Preek gehouden in Heemse, 15 november 2015
Tekst: Heidelbergse Catechismus, zondag 38 en Jesaja 56:1-8 en Jesaja 58:13,14

Geliefde gemeente van onze Heer Jezus Christus,
In het sacrament van de doop, geeft God een teken en zegel van zijn verbond. God laat zien dat Hij zich aan ons verbindt. Je ziet dat God de zonden af wil wassen, om Christus wil, dat Hij als een Vader voor je wil zorgen, en dat door de Geest in je hart wil werken. Dat mag de basis, de start van je leven zijn: God verbindt zich aan jou, aan Mark. Nu hebben we het vandaag over een ander teken van Gods verbond: over de Sabbat, de rustdag. En eigenlijk zou je mogen zeggen dat de rustdag als teken van God ons ook heel duidelijk laat zien wie God is. Waar het teken en zegel van de doop ons eenmalig gegeven wordt, daar krijgen we elke week het teken van de rustdag. Geen sacrament, maar elke week opnieuw mag je zien en ervaren dat we de week niet beginnen op eigen kracht, maar vanuit de verbondenheid met God, vanuit de rust die God geeft. Als er zorgen zijn, als er verdriet is, als er zulke vreselijke aanslagen in Parijs gebeurd zijn. We mogen onze basis bij de Here zoeken en vinden.

Als we de rustdag goed vieren, dan schijnt daarin de liefde en zorg van God door. We hoeven ons leven niet zelf te maken, we hoeven ons niet eerst zelf te bewijzen of iets verdienen: God begint en we mogen elke week eerst bij Hem komen. Dan mogen we hier al iets proeven, ervaren en merken van hoe er straks voor altijd rust zal zijn: als Jezus weerkomt en de eeuwige sabbat begint. Maar ja, hoe vier je de zondag goed? Hoe wordt het geen dag waarop van alles niet mag, waarop je discussies krijgt over wat wel en niet kan? Hoe vier je de zondag, zodat het werkelijk een dag van rusten, genieten en vreugde wordt, waarin je ervaart dat het goed is om bij God te zijn?

Vier de rustdag als teken van Gods verbond
1) Ontdek de rust van God
2) Gun je handen en voeten rust
3) Zo vind je vreugde in de Heer

1) Ontdek de rust van God. Je zou je af kunnen vragen: is het nodig om het eerst punt zo te noemen. De rust van God ontdekken? We zitten toch in de kerk. We weten toch wel wie God is en wat geloven is. Vertel me nu in de preek over de sabbat maar wat ik wel en niet mag doen en leg maar uit waarom de kerk de sabbat, de rustdag op de zondag viert. Maar toch wil ik eerst een andere stap zetten, je op iets anders wijzen. Op de basis waar vandaan je ook als ambtsdrager mag wijzen. Ik was er net eigenlijk al mee begonnen: in de Sabbat straalt iets door van het verbond van God. En je zou kunnen zeggen: als je dat verbond niet kent, als je de rust van God in je leven nog niet ervaren hebt, dan kun je eigenlijk ook geen rustdag vieren.
Want wat is het mooie van de rustdag? Toen God de mens gemaakt heeft, was de eerste complete dag waarop de mens leefde al gelijk een rustdag. Op de zevende dag rustte God van zeven dagen werken, maar de mens mocht beginnen met de dag van rust. En wanneer God uitlegt waarom Hij de sabbatdag geeft dan legt Hij uit in Deuteronomium 5: Ik wil niet dat jullie slaven worden van je werk. Boven de wet staat al: ik heb je bevrijd van de slavernij van Egypte. Je mag bij Mij ervaren wat het is om ‘vrij’ te zijn, om niet langer als slaaf te dienen. Je mag delen in mijn rust.
[dia] Toen kwam Jezus Christus. Hij stierf voor onze zonden. En juist op de zaterdag, de sabbatdag gingen onze zonden met Hem in het graf. Wat geweldig dat Hij onze zonden weg wil doen! Begraaft! Dat mag je elke dag weer bemoedigen: dat mag ook zichtbaar zijn in de doop. Jezus stond op op de zondag en de kerk viert nu die dag van bevrijding, van opstanding, van nieuw leven als rustdag. Waarom viert de kerk dat? Mensen mochten ervaren dat hun leven, hun geliefd-zijn, niet langer afhing van hun eigen prestaties, van het houden van de wet, maar dat Christus met zijn offer voor alle onze slechte dingen en zonden betaald heeft. Genade zo oneindig groot, voor mij die het niet verdient! Dat is een bepaalde rust, een bepaalde liefde, dat is een genade die je een keer in je leven moet gaan ervaren. Die je hopelijk al ervaren hebt, al spreekt dat niet vanzelf. Ik hoop dat dat ook gebeurt bij u, bij jullie jongens en meisjes, jongeren. Dat je op een gegeven moment ook zelf ervaart wat een blijdschap het geeft dat je met God verbonden mag zijn en dat Jezus je gered heeft. Ik hoop dat Mark dat straks ook mag gaan ervaren.
Die verlossing, die redding mag je vieren op de rustdag. Daar mag je al iets van proeven in het op die dag bij de Here zijn, op die dag mogen stoppen met al de andere dingen die vaak je leven bepalen. Je werk, je huiswerk, je taken waar je mee bezig bent. Alle dingen waarin je steeds weer wilt presteren en jezelf moet bewijzen. [dia] We lazen net in Jesaja dat er ook vreemdelingen waren in de ballingschap, die bij het volk van God wilden horen. Er waren zelfs eunuchen, gecastreerde hovelingen, die bij dat volk wilden horen. Volgens Gods wet kon dat eerst niet; maar nu verandert er veel: het volk is in Babel geweest, er is voor de straf betaald. Jesaja is de profeet die mag aankondigen dat Gods heil wereldwijd wordt. Dat het voor iedereen is. Iedereen die in God gelooft en bij Hem wil horen. God gaat het heil breder maken dan Israël. Maar toch noemt hij dan de opdracht om de sabbat te onderhouden: dat is een merkteken dat je bij het volk van God hoorde, dat je met de Joden mee opging om hun God te dienen. Daaraan kon je zien dat je een dienaar van JHWH wilde zijn. Dat je zijn rust had leren kennen!

2) Gun je handen en voeten rust
Zo is het vandaag ook nog met de zondag. In een maatschappij waarin de zondag steeds meer een gewone dag wordt, word je een uitzondering als je de dag van de Here als zijn dag blijft zien. Afgelopen week vroegen Luther en Okto van Papua aan de catechisanten: bid je voor je eten in een restaurant, of val je zo op je eten aan? Lang niet iedereen stak zijn hand op. Door wel te bidden, laat je zien dat jij God dankbaar bent voor het eten. Het onderscheidt je van anderen. Zo is de rustdag ook vaak een merkteken. Eerst niet, toen de Joden nog niet in ballingschap waren. Maar nu wel: nu ze in ballingschap zitten. Het wordt een merkteken, een manier waarop je laat zien dat je bij God hoort. Dan mag je het zeggen: Ik heb de rust van God leren kennen. Ik ken zijn genade en vaderzorg. Dan wil ik ook elke week eerst met Hem beginnen, met Hem verbonden zijn. Juist op die dag iets proeven van de eeuwige rust die Hij mij belooft.
En mag je dan niets? Het valt op dat Jesaja het gebod van de rustdag negatief invult. Je moet niet gewoon je gang gaan, je mag geen handel drijven, geen zaken bespreken, je moet de sabbat niet ontwijden, je moet je hand onthouden van het kwaad. Positief zegt hij: gun je voeten rust op de sabbat. Toch zijn er dus een aantal dingen die je gewoon op de rustdag niet moet doen. Het kan voor ons een les zijn: waar je misschien eerst het idee hebt, wat vervelend dat iets niet mag, dat ik niet kan doen waar ik zelf zin in heb, kan kennelijk God goede bedoeling met de rustdag goed tot zijn recht komen, door tegen sommige dingen gewoon ‘nee’ te zeggen.
We leven steeds meer in een tijd waar een gemeenschappelijk afspraak over de invulling van de zondag verdwijnt. Ik zie verschillen onder kerkmensen toenemen. Sommigen hebben voor de zondag allerlei afspraken, gaan sporten of ondernemen van alles, terwijl dat vroeger echt niet zou gebeuren. Toch is het goed om tegen sommige dingen gewoon ‘nee’ te zeggen. Ik heb dat in zomervakantie laten zien in de preek over het sabbatsjaar, de opdracht om je land eens in de zeven jaar braak te laten liggen. Wanneer wij als mensen altijd maar doorgaan, wanneer je slaaf wordt van je werk of huiswerk, van de verplichtingen van familie of vereniging, dan word je geleefd. God geeft ons één dag om echt tot rust te komen: om bezig te zijn met de belangrijkste dingen van het leven. Hem liefhebben en de naaste als jezelf. Juist vanuit de rust kun je dan ook weer met nieuwe energie en motivatie, met een goede motivatie het dagelijks leven weer in.
Juist vandaag de dag mogen we extra de waarde van een rustdag zien. De telefoons, sociale media, internet het gaat steeds meer elk moment van ons leven beheersen. Ik doe er net zo hard aan mee, en het is vaak heel handig. Maar als je er niet bewust mee omgaat word je steeds geleefd door mails, appjes en nieuwsflitsen. Worden kinderen niet meer opgevoed, maar aan het schermpje gelegd. Sommigen liggen tot laat nog in bed met hun telefoon, voor anderen wordt de maaltijd, het moment van ontmoeting, erdoor beheerst en als je niet uitkijkt zit je als je bij elkaar op bezoek bent nog op je eigen schermpje. Ik vond het mooi om te lezen in de serie die het Nederlands Dagblad over de zondag heeft dat iemand zei: Juist op zondag zetten wij de WIFI soms bewust een tijdje uit. Even tot rust komen van alle input, vragen, informatie die je tegenwoordig op zoveel manieren binnenkrijgt. Gun daarom je lichaam en geest één dag in de week rust. Een dag dat je afstand mag nemen van je werk, een dag waarop je weet van ophouden en extra mag genieten van wat God je geeft in Hem en in elkaar en in de gemeente. En laten we er dan een uitdaging van maken om de zondag niet saai te maken, maar juist een dag van extra gezelligheid, van vreugde in God

3) Zo vind je vreugde in de Heer
Zo is de zondag goed voor ons. Is de zondag dan een rustdag, omdat het zo goed voor ons? Omdat wij dan goed aan onze trekken komen? Het past wel helemaal bij deze tijd om het zo onder woorden te brengen. Toch is het jammer als je het doel van de zondag daarin zoekt. Het is niet alleen voor onszelf om te ontvangen, om te krijgen. Het is een dag van de Heer. Het is een dag waarop we vooral zijn rust mogen ervaren. Zo mag je vragen aan het eind van de zondag: niet wat je er zelf aan hebt gehad, maar wat de Heer eraan heeft gehad. Zag Hij dat je koos voor iets anders, of zag Hij dat je Hem op de eerste plaats stelde: en liet jij jouw plek in de kerk tijdens de zondagse kerkdiensten niet leeg? Het is mooi dat je tegenwoordig mee kan kijken op internet of luisteren via de kerktelefoon, het kan een geweldige uitkomst zijn, maar het kan nooit een vervanging van de kerkdienst zijn. De catechismus zegt: trouw tot God gemeente komen, zijn naam aanroepen, de sacramenten te gebruiken, we mogen iets van onze overvloed geven in de collecte, en delen met mensen die het minder hebben. Zo wordt niet alleen de liefde voor God, maar ook voor de naaste zichtbaar en de diakenen geholpen bij hun werk. We mogen onze nood in onze gebeden aan de Here opdragen. Jesaja zegt: als je je voeten rust gunt op de sabbat, dan vind je vreugde in de Heer (58:13).
Doordat je die dag in de beide kerkdiensten, in de ontmoeting dicht bij de Heer leeft, mag je vreugde ervaren. Ik was verheugd … toen men mij zei …. Dat ik in een wereld die in brand staat, rust in de Heer vinden. Ik was verheugd … toen ik de door de Geest van God gevuld, God mocht prijzen en groot maken. Ik was verheugd … toen men mij zei: laat ons naar het huis des Heren gaan, om voor Gods aangezicht te staan!
Nee, dat zal niet altijd vanzelf gaan. Het is iets wat je mag ontdekken. Je moet je er wel eens toe zetten. Het is ook wat hier op aarde omgeven is door onze menselijke beperktheid: maar als je de zondag goed besteedt, zal die vreugde toenemen. Kan het je soms werkelijk pijn doen als het niet of niet meer lukt om de kerkdiensten zelf mee te maken.
Dus dan zeg je niet: Nu moet ik naar de kerk, wat blijft er van de zondag over? Maar op zondag hoef je geen agenda te hebben, mag het de speciale dag zijn om hem te eren. Dat kan ook in de eigen gebed, in je bijbellezen, je eigen dienst aan God thuis. Maar er is op aarde één dag waarop we God in het speciaal mogen dienen: waarop iedereen die kan tot de gemeente mag komen. Dan mag het volk van God samen God de lof zingen. Dat mag de hopelijk door werken in de andere dagen van de week.
Juist als de zondag een dag wordt tot Gods eer, mag je iets van de echte rust, en de verbondenheid met God gaan ervaren. Dan vind je werkelijk vreugde in de Heer. Een voorproefje van de eeuwige rust, de eeuwige sabbat die er straks zal zijn als Jezus weerkomt. Amen

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: